Từ một vùng lãnh thổ hoang vu, đất phèn nên phải giữ quanh năm ngập nước, giờ đây Đồng Tháp Mười (ĐTM) đã trở thành một trong những vựa lúa lớn của cả nước. Điều kỳ diệu đến khó tin này được khởi nguồn từ một công trình nghiên cứu khoa học xuất sắc.
Đó là công trình “Nghiên cứu điều kiện tự nhiên và tài nguyên thiên viên vùng ĐTM giai đoạn 1980-1987” của nhóm tác giả do PGS.TS Hồ Chín - Viện khoa học Việt Nam chủ biên, vừa được trao Giải thưởng Khoa học tự nhiên - Giải thưởng Nhân tài Đất Việt 2013.
Nguyên Tổng Bí thư Lê Khả Phiêu trao Giải thưởng Khoa học Tự nhiên cho PGS.TS Hồ Văn Chín
Vùng "đất chết"
ĐTM là một vùng đất hoang hóa lâu đời. Công cuộc the thao khai khẩn đất hoang dưới thời nhà Nguyễn từ cuối thế kỷ 18 được thực hiện theo phương châm từ vùng dễ làm ăn đến vùng khó làm ăn, nhưng không mấy thuận lợi do chiến tranh làm gián đoạn liên miên. Kỹ thuật canh tác còn lạc hậu, làm ăn theo kiểu quảng canh "móc lõm từng mảng diện tích". Nhà Nguyễn lại thực hiện chính sách trọng nông, ức thương và chủ trương bế quan tỏa cảng đã kìm hãm sản xuất, không khuyến khích người nông dân trên vùng đất mới khai phá.
Đến năm 1867, dưới thời Pháp thuộc, công cuộc khai khẩn đất hoang vùng ĐTM lại diễn ra với nhịp độ nhanh chóng. Người pháp cho nạo vét các kênh rạch có sẵn và cho thêm một số kênh mới. Sự phát triển các kênh rạch đã làm tăng vọt diện tích đất được khai hoang và nguồn nhân lực cũng phát triển nhanh.
Vùng Đồng Tháp Mười sau những năm giải phóng chỉ là vùng đất hoang dãnhiềm phèn nặng
